Çarlık İstihbaratının İşçi Hareketine Sızması
19.yüzyıl sonlarında Rusya'da işçi hareketinin giderek yükselmesi Çarlık rejimini çeşitli önlemler almaya sevk etmişti. Bu önlemlerden birisi Ohranka adıyla bir gizli polis servisinin kurulmasıydı. Ohranka'nın görevi devrimci ve radikal hareketleri tespit etmek, izlemek, gerektiğinde provoke etmek veya bastırmaktı. Zubatov'un Yöntemi Ohranka'nın o zamanki şefi Zubatov, büyüyen işçi hareketinde Çarlık aleyhtarlığının yükselmesini önlemek amacıyla işçileri kazanma yöntemine başvurmuştu. İşçilerin arasına ajanlar salarak çarın onların tarafında olduğu, onların dertleriyle ilgilendiği, daha fazla mağdur olmamaları için gerekli tedbirleri alacağı propagandasını yayıyordu. Bu yolla işçilerin radikalleşerek devrimci örgütlere katılmasının önüne geçmeyi, Rus halkında kökleşmiş olan çar sempatisini korumayı umuyordu. 1905 Kanlı Pazar ve Ohranka 1905 Rus-Japon Savaşı'nın etkisiyle işçiler hareketinden sesler yükselmeye başlamış, Rusya'da grevler artmıştı. Bunun üzerine hükümetin Zubatov yöntemini tekrar devreye soktuğu söylenir. Bu sefer işci dostu bir Ortodoks papaz sahneye çıkar: Georgi Apollonoviç Gapon. Papaz Gapon zaten 1904 yılında Petersburg'taki Rus Fabrika İşçileri Meşru Talepler Birliği" adında yasal bir işçi örgütü kurmuştu. 1905 yılı başında Petersburg'daki bir fabrikada birkaç işçinin işten çıkarılması üzerine bütün fabrika greve gitmiş, grevin kısa sürede yayılmasıyla katılımcı işçi sayısı 150 bine varmıştı. Meselenin giderek ciddileşmesi üzerine Gapon vaziyet alarak Çar'a meşru talepler içeren bir dilekçe yazılmasını önerdi. Önerinin derhal kabul görmesiyle dilekçe hazırlandı. Dilekçeyi Çar'a sunmak üzere 22 Ocak 1905 Pazar günü toplanan 200 bine yakın insan Kışlık Saray'a doğru yürüyüşe geçmişti. Ne var ki yürüyüşçüler saraya yaklaştığında ordunun kalabalığa ateş açmasıyla içlerinde kadın ve çocukların da olduğu bin civarında kişi ölmüş, can derdine düşen ahali çabucak dağılmıştı. Muhtemelen Ohranka'dan gelen, yürüyüşün barışçıl olduğu yönündeki istihbarat subaylara gereği gibi ulaştırılmadığından bu öngörülmemiş dehşet manzarası ortaya çıkmıştı. Kanlı Pazar'dan sağ kurtulan Gapon, bir yıl sonra devrimciler tarafından hain ilan edilerek öldürüldü. İnfazı "halk adaleti" olarak anıldı. Gapon'un doğrudan Ohranka ajanı olduğuna dair açık bir kanıt yoktur. Papaza yöneltilen ithamlar daha çok onun istihbaratla işbirliği yapmış olduğu yönündeydi.
Bu yazıda Türkiye'de 2000'li yıllardan itibaren gelişmeye başlayan, günümüzde dikkate şayan bir etki alanına erişen, teşhisinde geç kalınmış bir gölge ideolojiyi, muhafazakâr feminizmini anlatacağım. Gölge ideoloji diyorum zira bu feminizm türünün bütünlüklü, derinlikli ve özgün bir ajandası yok; onun yerine başka ideolojilerin, amaçların, ajandaların gölgesi niteliğinde olup onlara hizmet etmekten başka işlevi bulunmamaktadır. Muhafazakâr feminizmi, diğer feminizm türleriyle benzer şekilde, Batı’dan gelen neoliberalizm rüzgarından ciddi şekilde etkilenmiş, neoliberal değerler muhafazakâr feministleşmesinin temel dinamiklerini teşkil etmiştir. Bireycilik , birbirini besleyen başarıcılık ve kariyercilik , bu yolda benimsenen performansçılık ve rekabetçilik , insani ilişkiler ve evlilik de dahil olmak üzere yaşamın her alanına ve aşamasına maliyet ve fayda hesabıyla yaklaşan ‘ homo economicus ’ zihniyeti, girişimcilik ve görünürlük yoluyla kendini var etme anlayışı ve kaygıs...
Yorumlar
Yorum Gönder